یکشنبه 14 آذر 1395 11:39:23

 

 

   

 

   

 

  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

پیشنهاد سردبیر
چاپ

کد خبر : 23594

تاریخ انتشار : 04/02/1394 - 13:27

به بهانه حضور غول آمریکایی

رونی کلمن؛اسطوره عضله‌سازی یا دلال مکمل‌ بدنسازی؟

رونی کلمن کیست؟ آیا غول آمریکایی می‌تواند الگوی کاملی برای جوانان ایرانی علاقمند به ورزش باشد؟ اهداف دوستان رونی کلمن از برنامه‌ریزی این سفر و برنامه‌های جانبی آن چیست؟ آیا این سفر را باید مقدمه رسمی‌شدن مافیای مکمل‌های ورزشی دانست؟ گزارش مشرق ضمن معرفی غول آمریکایی، اهداف، دستاوردها و پیامدهای این سفر را بررسی می‌کند.

رونی کلمن؛اسطوره عضله‌سازی یا دلال مکمل‌ بدنسازی؟

سوادکوه-  «رونی کلمن»، قهرمان هشت دوره مسابقات معروف «مستر المپیا»، «آرنولد کلاسیک» و ....، و خلاصه معروف‌ترین بدنساز زنده جهان، وارد تهران شد. او قرار است برای علاقه‌مندانش فیگور بگیرد، عکس و امضا بدهد، گواهینامه آموزشی طلاکوب با مهر و امضا خود بدهد و خلاصه جوانان ایرانی را به ورزش - از نوع پرورش اندام - ترغیب کند. بدنسازی ورزشی بسیار پرطرفدار در ایران است و در هر کوی و برزنی در کشور، دست کم با چند تخته پرس و چند میله هالتر و تعدادی وزنه، یک باشگاه بدنسازی به راه افتاده است. در نتیجه، حضور غول بدنسازی دنیا (البته در دوران بازنشستگی‌اش)، اتفاق قابل توجهی برای علاقه‌مندان پرشمار این رشته در ایران است. رونی کلمن کیست؟ چرا محبوب است؟ چرا جوانان ایرانی چنین اقبالی به بدنسازی دارند؟ بدنسازی چگونه ورزشی است؟ حضور رونی کلمن چه دستاوردهایی برای ما و جوانان ما دارد؟

 

 
حضور رونی کلمن و هزار و یک خواب آشفته برای جوانان ایرانی /// آیا بدنسازی یک ورزش سودمند است؟

 

اینکه رونی کلمن در بدو ورود در حرکتی نمادین به بهشت زهرا می‌رود و از قطعه شهدا بازدید می‌کند و حالتی شبیه به قرائت فاتحه هم می‌گیرد نیز قابل تقدیر است. هرچند، نمادین بودن آن وقتی بیشتر جلوه می‌کند که بدانیم او از این دست حرکات نمادین،‌ پیش از این هم داشته است؛ البته برای تروریست‌های ارتش آزاد. اما در این گزارش، قصد پرداخت به این حواشی نه چندان مهم را نداریم.
 

 
حضور رونی کلمن و هزار و یک خواب آشفته برای جوانان ایرانی /// آیا بدنسازی یک ورزش سودمند است؟

در سطور پیش رو به سؤالات بالا پاسخ می‌دهیم.

بدنسازی حرفه‌ای؛ وداع با دوران بدنسازی طبیعی

گرچه سابقه شکل گیری بدنسازی به عنوان یک ورزش را می‌توان به اواخر دهه 1930، و شروع مسابقات «آقای آمریکا» بازگرداند، که در آن علاوه بر بدنسازان، بوکسورها و وزنه برداران و کشتی گیرها هم شرکت داشتند، اما شروع اوج‌گیری محبوبیت آن به اواخر دهه 1950، و راه اندازی مسابقات «قهرمانی بدنسازی آماتوری جهان» یا «آقای جهان» در در مونترال کانادا 1959، باز می‌گردد. 

 
حضور رونی کلمن و هزار و یک خواب آشفته برای جوانان ایرانی /// آیا بدنسازی یک ورزش سودمند است؟

آرنولد شوارتزنگر و سرجیو اولیوا در مسابقات 1973

با پایه‌گذاری مسابقات «مستر المپیا» توسط «جو وِیدر»[1]، پول و تبلیغات بین المللی وارد این رشته شد و شکوفایی بدنسازی حرفه‌ای رقم خورد. چهره‌ای که بدنسازی را به یک آیکان (نشانگان) بین‌المللی تبدیل کرد، ورزشکار اتریشی الاصل، «آرنولد شوارتزنگر»، بود که در کل دهه 1970، با هفت بار قهرمانی در آقای المپیا، سلطان بلامنازع بدنسازی جهان بود. حضور آرنولد در سال 1981، در فیلم مشهور «ترمیناتور» اثر جیمز کامرون، در نقش یک روبوت انسان نما با پیکری عضلانی و پیچ در پیچ، بیشترین اقبال و شهرت را بعد از جیمز کامرون و خود آرنولد، نصیب صنعت-تجارت بدنسازی کرد.

 

حضور رونی کلمن و هزار و یک خواب آشفته برای جوانان ایرانی /// آیا بدنسازی یک ورزش سودمند است؟


جو ویدر پایه‌گذار مسابقات جهانی پرورش اندام معروف به «مستر المپیا»
 

دهه 1980، با کنار رفتن آرنولد از مسابقات، دوران سلطه «لی هَنی»[2] آمریکایی، با 8 دوره قهرمانی از 1984 آغاز شد. بعد از او، در دهه 1990، نوبت «دوریان یتس»[3] آمریکایی بود که از 1992 تا 1997، قهرمان 6 دوره پی در پی این مسابقات شد. با کنار رفتن یتس در 1997، همگان انتظار داشتند که «فلکس ویلر»[4] سیاه پوست، قهرمان بلامنازع این رشته باشد، اما حضور ناگهانی یک چهره نسبتا گمنام به نام «رونی کلمن»، همه معادلات را عوض کرد، و ویلر به اصطلاح رفت به خاطرات پیوست. این اما خود، ماجرایی دیگر دارد که در همین گزارش به آن خواهیم رسید. 

 

 
حضور رونی کلمن و هزار و یک خواب آشفته برای جوانان ایرانی /// آیا بدنسازی یک ورزش سودمند است؟حضور رونی کلمن و هزار و یک خواب آشفته برای جوانان ایرانی /// آیا بدنسازی یک ورزش سودمند است؟

لی هنی و دوریان یتس از قهرمانان سابق مستر المپیا

 

 

 

ورود استروئیدهای آنابولیک، یا اختراع دستگاه عضله سازی

از اوایل دهه 1990، با ورود داروها و هورمون‌های رنگارنگ به بازارهای جهانی، به تدریج بدنسازی بدون مصرف دارو، تقریبا از صحنه روزگار محو شد. به این معنی که، به جز افرادی که برای تفنن، یا از سر جوگیری‌های مقطعی چند صباحی در این ورزش سر می‌کنند، تقریبا همه کسانی که می‌خواهند به طور حرفه‌ای‌تر آن را پی بگیرند، با عرضه انواع داروها، در انواع بسته‌بندی‌های جذاب روبه رو می‌شوند که از سوی به اصطلاح مربیان برنامه‌دهنده به آن‌ها معرفی می‌شود. این ادعای گزافی نیست که تقریبا همه سالن‌های بدنسازی کشور، از مدرن ترین باشگاه‌های بالاشهری، تا باشگاه‌های محقر در شهرهای دورافتاده کشورمان، یک اتاق تزریقات و مصرف مکمل هم در پستوهای خود دارند. نوجوانان و جوانانی که با سرهای پر باد وارد این باشگاه ها می‌شوند تا پس از مدتی با بازوها وسینه‌های پر جبروت مدتی مبهوت یال کوپال مثلا اساتید خود می‌شوند که در تخته پرس کنار آن‌ها وزنه روی وزنه می‌گذارد و با رگ‌های گردن بیرون‌زده و نعره‌های درویش لرزان، رکورد‌های خود را جا به جا می‌کنند. همین جاست که به قول فقها، مفسده پدیدار می‌شود. مربی تبدیل به بت عیار می‌شود که باید به هر قیمت پا جا پای او گذاشت. مربیان کارکشته هم که هنگام وزنه زدن، به رغم ژست بی‌تفاوتی که می‌گیرند، شش دانگ حواسشان به دهان‌های باز و چشمان گشاده نوجوانان 16 17 ساله است، بعد از چند جلسه شگرد موفق همیشگی را رو می‌کنند: تجویز میانبرهایی برای تنومند شدن!

 
حضور رونی کلمن و هزار و یک خواب آشفته برای جوانان ایرانی /// آیا بدنسازی یک ورزش سودمند است؟

این چنین است که بدنساز مبتدی، که ساده دلانه در چند جلسه اول، همه کنسروهای ماهی تن، بسته‌های خرما و شانه‌های تخم مرغ بقالی محل را کنترات کرده است (و البته نتیجه مطلوب و سریع را دریافت نکرده است)، پیشنهاد استفاده از مکمل‌ها (طبق گفته مربی بی ضرر) را در هوا می‌قاپد. جالب این جاست که در این طور مواقع، مربی مورد نظر، که خود بشکه متحرک هورمون‌های انسانی و جدیدا حیوانی است، در قالب یک پزشک یا فارماکولوژییست (داروشناس) کارکشته فرو می‌رود و تضمین‌های سفت و سخت می‌دهد:

" نه آقا! کدام ضرر؟ این ها همه تاییدیه اف دی اِی داره...همش عناصر داخل طبیعت هست...دکترها این حرفا رو واسه دکان خودشان میگن....."

بدنساز نورسته چراغ سبز را نشان می دهد، و آن گاه مربی هم در باغ سبز را به رویش می‌گشاید: زرادخانه ای از انواع و اقسام مکمل‌ها، داروها و هورمون‌ها. 

 
حضور رونی کلمن و هزار و یک خواب آشفته برای جوانان ایرانی /// آیا بدنسازی یک ورزش سودمند است؟

لازم به ذکر است که بخشی از مکمل‌های غذایی هستند که به شرط اصل بودن و تولید در کارخانه‌های معتبر، ضررهای حاد و آسیب زننده ندارند، بلکه صرفا به عنوان تامین کالری‌های مورد نظر و همچنین عضله‌سازی طبیعی و در حد معقول، به کار می‌روند. از این دسته، می‌توان به پروتئین‌ها، آمینواسید‌ها، کربوهیدرات‌ها، گلوکوز، روغن‌ها، چربی‌ها، ویتامین‌ها، و مواد معدنی اشاره کرد که در بسته‌بندی‌های استاندارد و توسط کمپانی‌های معظم و شناسنامه‌دار تولید می‌شوند. اما این‌ها بخش مقدماتی و به اصطلاح بدیهی برنامه غذایی یک بدن ساز ( و البته ورزش‌های قدرتی دیگر) است. 

صحبت ما بر سر داروها و هورمون‌هایی است که اگر بخش عمده جوانان علاقه مند ما عوارض و عملکرد واقعی آن را بدانند، عطای کول جِی کاتلر و سرشانه ناصر الصونباتی و پشت بازوی شهریار کمالی را به لقایش ببخشند. رایج‌ترین داروهای مورد استفاده در بدنسازی (فارغ از آیتم های عجیب غریبی چون پودر بال کوسه، عصاره شاخ گوزن، معجون ستون فقرات ببر تاسمانی و....) از این قرار است:

هورمون‌های رشد ماهیچه:

تستوسترون

اندروجنیک-آنابولیک استروئیدها[5]

هورمون رشد انسانی[6]

انسولین

فاکتورهای رشد شبه انسولین[7]

پیش هورمون‌ها، پیش استروئیدهای آنابولیک و پریکرسرهای استروئیدی

هورمون های تیروئید

کلنبوترول[8]

دینیتروفنول2 تا [9]4

اریتروپوییتن[10]

نوراِفِدرین، افدرین و افدرا

محرک‌ها

دیورتیک‌ها (داروهای ادرارآور)

آمفتامین ها

سینتول

محصولات تحت آزمایش محرک رشد

سلول های بنیادی ماهیچه

مسدود کننده میوستاتین[11]

دوپینگ ژنی

مدولاتورهای انتخابی پذیرنده های اندروژن[12](هورمون خصوصیات مردانه)

و امثال این ها....

اصولا تستوسترون (هورمون جنسی مردانه) و سایر هورمون‌های این چنینی، به این دلایل در بین بدنسازان محبوبیت دارند: 1.اثر محسوسی در افزایش سطح عضله‌سازی بدن دارند. 2.قیمت‌های به نسبت ارزانی دارند. 3.اثرات مخرب آن ها بلافاصله و آشکارا بروز نمی‌یابد. 

 
حضور رونی کلمن و هزار و یک خواب آشفته برای جوانان ایرانی /// آیا بدنسازی یک ورزش سودمند است؟

باید توجه داشت که بدنسازان، معمولا همین که پای در مسیر قهرمانی می‌گذارند، چند هورمون استروئید آنابولیک را با هم و در دوزهای بالا استفاده می‌کنند تا در زمان کوتاه‌تری، حجم بیشتری ماهیچه به دست بیاورند (مصرفی حدود 10 تا 100 برابر یک بدنساز آماتور). در یک چرخه دوماهه مصرف استروئید آنابولیک توسط یک بدنساز مستعد و پرکار، او می‌تواند حجمی به اندازه 5 تا 15 کیلوگرم به دست آورد.

باید به این نکته توجه کرد که اگر استروئیدهای آنابولیک، موجب افزایش حجم سلول ماهیچه‌ای می‌شوند، هورمون‌های رشد موجب افزایش قابل توجه تعداد این سلول‌ها می‌گردند. هورمون‌های رشد به نسبت استروئیدها، قیمت بسیار بالاتری دارند و در نتیجه معمولا توسط قهرمانان حرفه‌ای این رشته استفاده می‌شوند.

تاکید می‌شود این‌ها تازه شناخته‌شده‌ترین مواد ممنوعه رایج در بدنسازی و پرورش اندام است. فهرست مواد ممنوعه و همچنین مواد مورد استفاده در سرتاسر جهان بسیار طویل‌تر خواهد بود. نکته بسیار مهم و اساسی درباره کارکرد هورمون‌ها این که، میزان حضور آن‌ها در خون و دوز اثرکننده، حدود مشخصی دارد و گاه در مقیاس‌های بسیار کوچکی چون نانوگرم است. بدیهی است که مصرف بی‌رویه و بی‌قاعده این هورمون‌ها و داروها، چه تاثیر مهلکی بر سازوکارهای درونی بدن و عملکرد ارگان‌های داخلی بدن انسان دارد. در ادامه به برخی از مهم‌ترین سوءاثرهای مصرف این مواد اشاره می‌کنیم.

 
حضور رونی کلمن و هزار و یک خواب آشفته برای جوانان ایرانی /// آیا بدنسازی یک ورزش سودمند است؟

 

کلیه‌های پلاسیده، مردانگی تحلیل‌رفته

شایع ترین اثرات مخرب مصرف این مواد و هورمون‌ها روی کلیه‌ها و دستگاه تناسلی مردان است. کلیه‌ها و کبد مرکز تصفیه سموم و مواد زاید از خون انسان هستند و در صورت مواجه‌شدن با حجم زیاد موادی که متابولیزه کردن آن‌ها برای این ارگان‌ها دشوار است (ترکیبات دارویی)، کم کم دچار اختلال در بافت و کارکردهای خود می‌شوند. به علاوه، اصلی‌ترین پذیرنده‌های هورمون‌هایی چون تستوسترون در اجزای دستگاه تناسلی، مثل بیضه‌ها قرار دارند.

دکتر «محمدرضا صفری نژاد»، متخصص اورولوژی، در مصاحبه با وبسایت «سلامت نیوز» (91/10/13) درباره اثرات منفی مصرف بی رویه مکمل به ظاهر بی‌ضرری چون کراتین، چنین می‌گوید:

"از میان مکمل‌هایی که ورزشکاران استفاده می‌کنند، کراتین سردسته مکمل‌هایی است که برای کلیه مضرات زیادی دارد. همانطور که می‌دانید کار کلیه‌ها این است که میزان کراتین اضافی بدن را دفع کنند. اگر ما بیش از حد کراتین مصرف کنیم یک بار بزرگی به کلیه‌ها تحمیل می‌کنیم در نتیجه در درازمدت آسیب می‌بینند و در صورتی که کلیه‌ها قادر به دفع کراتین نباشند با مسمومیت مواجه می‌شویم."

این کارشناس، ضمن توضیح مکانیسم اثر هورمون‌های بدنسازی در ایجاد یا تشدید امراضی چون سرطان پروستات، احتباس ادراری و تخریب کلیه‌ها، نکته‌ای تکان دهنده درباره عوارض آن را متذکر می‌شود:

"خطرناک‌ترین اثر هورمون‌های مردانه بر روی دستگاه ادراری – تناسلی مردان این است که اگر مردی مقادیر زیادی از هورمون‌های مردانه را به مدت زیادی استفاده کند در اصطلاح می‌گوییم بیضه‌های مرد دچار آتروفی می‌شود، یعنی کوچک می‌شود و تقریبا از بین می‌رود، که هم دچار اختلالات جنسی و هم دچار ناباروری می‌شود که متاسفانه غیرقابل‌ برگشت بوده و درمان‌پذیر نیست."

 
حضور رونی کلمن و هزار و یک خواب آشفته برای جوانان ایرانی /// آیا بدنسازی یک ورزش سودمند است؟

ایشان 10 تا 15 درصد بیماران مردی را که برای درمان ناباروری به او مراجعه می‌کنند، کسانی می‌داند که خودسرانه و به توصیه مربیان بدنسازی خود داروها و هورمون‌های بدنسازی مصرف می‌کنند.

وبسایت بیمارستان مشهور «مایوکلینیک»[13]، در مطلبی درباره عوارض این داروها و هورمون‌ها، از نوع جدیدی از استروئید خبر می‌دهد که به آن‌ها «داروهای طراح»[14] می‌گویند. این داروها اختصاصا برای ورزشکاران حرفه‌ای در جریان مسابقات ساخته می‌شود، و هیچ اثری از خود در تست‌های دوپینگ رایج به جای نمی‌گذارد. چون چنین دارویی ماهیتا مورد نظارت کیفی «انجمن غذا و داروی آمریکا» قرار نمی‌گیرد، هیچ مطالعه تاییدشده‌ای هم در مورد عوارض آن وجود ندارد، و همین خطر آن را افزایش می‌دهد. به علاوه، نویسنده این مقاله به نکته بسیار هشداردهنده‌ای اشاره می‌کند. به این مضمون که چون ورزشکاران قدرتی در دوزهای بالا این مواد را مصرف می‌کنند، هیچ کدام از افرادی که پیش از عرضه داروها به بازار، حاضر به آزمایش آن روی خود می‌‌شوند، قبول نمی‌کنند که چنین دوز بالایی از یک داروی آزمایشی روی آن‌ها صورت گیرد. نتیجه این که آثار اکثر این داروها روی ورزشکاران، پیش از توزیع مشخص شده نیست.

این وبسایت علمی معتبر، عوارض کلی این استروئیدها را اجمالا این گونه صورت‌بندی می‌کند:

افزایش فشار خون (هایپرتنشن)، افزایش کلسترول بد در خون، آکنه‌ها و جوش‌های وسیع پوستی، طاسی (در مردان و زنان)، تغییرات ساختمان قلب و کبد و کلیه، شکل گیری بافت پستانی در مردان، صدای بم و پرمویی در زنان، صدای زیر و کم مویی بدن در مردان، به هم خوردن و تاخیر در روال قاعدگی در زنان، اختلال در عملکرد جنسی، تحلیل رفتن بیضه‌ها (آتروفی)، بزرگی پروستات در مردان، سرطان‌های پروستات و کبد و کلیه.

 
حضور رونی کلمن و هزار و یک خواب آشفته برای جوانان ایرانی /// آیا بدنسازی یک ورزش سودمند است؟

وبسایت «موسسه ملی سو مصرف داروها»، وابسته به دولت ایالات متحده، در گزارشی درباره عوارض استروئیدهای آنابولیک، مصرف بی‌رویه هورمون را موجب اختلال در روند طبیعی عملکرد غده‌های درون‌ریز بدن می‌داند. طبق گزارش این سایت، در تحقیقی مفصل که روی تعداد زیادی بدنساز مرد انجام گرفته است، بیش از نیمی از این مردان دچار آتروفی بیضه بودند. این مرکز هم ضمن تایید همه عوارض پیش گفته، از مکانیسم اثر قابل توجهی صحبت می‌کند که بر اساس آن، افزایش مصنوعی سطح هورمون‌های رشد و استرویید‌ها در سنین نوجوانی و در سنین رشد، ممکن است منجر به رساندن این پیام اشتباه به استخوان‌ها شود که رشد به اندازه کافی انجام گرفته است، و در نتیجه اختلالات عجیب و غریبی چون کوتاهی قد، و رشد نامتوازن اجزای بدن را موجب شود.

به علاوه، این هورمون‌ها به دلیل کاهش سطح لیپوپروتئین‌های متراکم و کم-متراکم حامل کلسترول در خون، میزان چربی‌ها در رگ‌های اصلی قلب را بالا می‌برند و در نتیجه کندی جریان خون، باریک‌شدن رگ‌ها و در نهایت سکته‌های قلبی را (حتی در افراد زیر 30 سال) موجب می‌شوند.

موسسه «روانپزشکی کنونی»[15]، در مطالعه مفصلی که در پایگاه اینترنتی خود منتشر کرده است، برخی تبعات روانی منفی استفاده از داروهای بدنسازی را این گونه برمی‌شمرد:

برخورد پرخاشجویانه و تهاجمی

حس بیمارگونه خودبزرگ بینی

بی مبالاتی مفرط

کم خوابی مزمن

فعالیت جنسی بیش از حد

فاز افسردگی ناگهانی


منبع : مشرق
دیدگاه شما در مورد : رونی کلمن؛اسطوره عضله‌سازی یا دلال مکمل‌ بدنسازی؟

رونی کلمن؛اسطوره عضله‌سازی یا دلال مکمل‌ بدنسازی؟